Ahlat ilçesindeki tarihi yapıların yapısal analizi / Structural analysis of historical structures in Ahlat district

Abstract

Tarihi eserler, geçmiş ile geleceği kuvvetle bağlayan paha biçilemez kültür varlıklarımızdır. Aynı zamanda, tarihi yapılar toplumların mühendislik birikimleri, sanat anlayışları ve ekonomik durumlarının da bir göstergesidir. Kültür mirasının korunması ve geleceğe güvenle devredilmesi 21. yüzyılın önemli mühendislik araştırma ve uygulama konularının başında gelmektedir. Birçok medeniyete beşiklik eden Ahlat ilçesinde çeşitli medeniyetlere ait çok sayıda tarihi eser bulunmaktadır. Çalışmada öncellikle bölgenin jeolojisi ve depremselliği hakkında bilgiler verilmiştir. Ahlat’ta bulunan tarihi eserlerde kullanılan Ahlat Taşı’nın genel özellikleri belirtilmiştir. Ahlat ilçesinde yer alan tarihi eserler hakkında bilgiler verilmiştir. Çalışma ile bu yapıların yapım teknolojileri hakkında bilgiler verilmiştir. Çalışmada dikkate alınan tarihi eserler için yerinde ölçümler yapılarak bu eserler için haritalandırma işlemi yapılmıştır. Bu yapılar için oluşturulan gözleme dayalı yapısal analiz formu her bir yapı için ayrı ayrı doldurulmuştur. Yapıların mevcut durumları belirlenerek yapılarda oluşan yapısal hasarlar ve nedenleri ortaya konmuştur. Seçilen farklı türdeki (mezar taşı, kümbet, köprü, minare ve imarethane duvarı) birkaç tarihi eser için sonlu elemanlar yöntemi kullanılarak modellemeler yapılarak bu yapıların deprem analizleri yapılmıştır. Bu yapıların sismik davranışları belirlenerek öneriler yapılmıştır. Oldukça zengin bir tarihi mirasa sahip Ahlat ilçesinde yer alan tarihi eserlerin izlenebilmesi ve değerlendirilebilmesi açısından bu çalışma ayrı bir öneme sahiptir.